مهارت‌آموزی دریامحور؛ از فرصت‌های اشتغال تا ضرورت تأمین نیروی کار ماهر

به گزارش استناد نیوز،   سید بهنام مهردل، مدیرکل آموزش فنی و حرفه‌ای استان مازندران و دبیر این کارگروه در جمع بندی نهایی اعضای این گروه در همایش ملی  توسعه مهارت‌های اقتصاد دریامحور با  اشاره به فرصت‌های شغلی آینده در دوره پساتحریم و پساجنگ در حوزه اقتصاد دریامحور گفت: امروز شکاف مهارتی تنها فاصله میان نیاز بازار و آموزش نیست؛ بخشی از شکاف، اطلاعاتی است. گاه فناوری‌های نویی آموزش داده می‌شود که هنوز زیرساخت و کاربرد آن در ایران وجود ندارد و این خود یک شکاف جدی در نظام مهارت‌آموزی و واقعیت‌های ایران است.

وی با اشاره به محدودیت‌های تحریمی و کنار کشیدن بسیاری از شرکت‌های بین‌المللی از همکاری با کشتیرانی ایران افزود: در چنین شرایطی، طراحی مهارت‌ها باید واقع‌گرایانه‌تر و متناسب با زنجیره ارزش داخلی و ظرفیت‌های منطقه‌ای باشد.

مهردل با تأکید بر اینکه پرداخت حقوق نیروی کار در بخش‌هایی از صنعت کشتیرانی به صورت دلاری انجام می‌شود، این موضوع را فرصتی برای نیروی کار ایرانی و ارزآوری کشور دانست و گفت: اما در عمل شاهدیم به دلیل کمبود نیروی کار ماهر، نیروی کار خارجی جذب می‌شود و ارز کشور به جای ماندن در چرخه مهارت و اشتغال داخلی، خارج می‌شود.

مدیرکل آموزش فنی و حرفه‌ای مازندران ادامه داد: نیاز امروز ما فراتر از عنوان «مشاغل دریامحور» است؛ ما با یک منظومه مهارتی روبه‌رو هستیم که کشتیرانی، بندر، لجستیک، صنایع تبدیلی، خدمات فنی، ایمنی و محیط زیست را در بر می‌گیرد. بنابراین نمی‌توان فقط از مشاغل دریامحور سخن گفت و خشکی را نادیده گرفت.

وی تصریح کرد: وقتی از نیازهای مهارتی حوزه دریا صحبت می‌کنیم، باید به خشکی هم توجه کنیم؛ روندهای مهارتی تازه می‌تواند سیستم دریانوردی، کشتیرانی و خدمات وابسته را در خشکی نیز تحت تأثیر قرار دهد. در حوزه خشکی، توجه به صنایع غذایی دریایی در استان‌های شمالی و جنوبی کشور کمتر مورد توجه قرار گرفته است.

مهردل با اشاره به تفاوت شرایط دریایی استان‌های شمالی و جنوبی گفت: دریای خزر در شمال و خلیج فارس و دریای عمان در جنوب، از نظر اقلیم، نوع شناور، مسیرهای تجاری، شیلات، آبزی‌پروری و استانداردهای ایمنی شرایط متفاوتی دارند و نمی‌توان برای همه یک نسخه مهارتی واحد نوشت.

مهردل با اشاره به گزارش‌های بین‌المللی از جمله سازمان بین‌المللی کار (ILO)، کنفرانس تجارت و توسعه ملل متحد (UNCTAD)، سازمان بین‌المللی دریانوردی (IMO) و بانک جهانی تصریح کرد: آینده مشاغل دریایی تحت تأثیر روندهایی مانند گذار سبز و سوخت‌های جایگزین، دیجیتالی‌شدن و خودکارسازی بنادر و شناورها، امنیت سایبری دریایی، لجستیک هوشمند و اقتصاد آبی پایدار است. در این گزارش‌ها، کمبود نیروی کار ماهر دریایی و رقابت جهانی برای جذب دریانوردان و تکنسین‌های متخصص نیز به عنوان یک چالش کلیدی شناخته می‌شود.

وی افزود: بر همین اساس، مشاغل آینده این حوزه می‌تواند شامل تکنسین سوخت‌های جایگزین و کشتیرانی سبز، اپراتور و نگهدارنده سامانه‌های خودکار بندری و شناور، کارشناس امنیت سایبری دریایی، متخصص لجستیک و زنجیره سرد، تکنسین آبزی‌پروری و فرآوری صنایع غذایی دریایی، بازرس ایمنی و استانداردهای دریایی و کارشناس خدمات فنی شناور باشد؛ مشاغلی که تحقق آن‌ها بدون بازطراحی صلاحیت‌های حرفه‌ای و هم‌راستایی آموزش با نیاز واقعی بازار ممکن نیست. ولی اکنون علیرغم آنکه توجه به مشاغل آینده مهم است، ولی واقعیت این است ما اکنون نیاز فوری به تزریق نیروی ماهر در حوزه مشاغل موجود داریم که این ظرفیت را هم ما نتوانستیم پر نماییم و شاید اگر به سمت مشاغل آینده رویم،  مشاغلی را آموزش بدهیم که با واقعیت ایران تفاوت است و آموزش‌هایی در خلا دهیم، درصورتیکه نیازهای واقعی خود را هم فراموش می‌کنیم.